Wat zijn Cherubs

De Vraag: Wat zijn Cherubs 

In de Bijbel komen we op verschillende plaatsen cherubs tegen. (Het meervoud voor cherub, is cherubim.)

Cherubs zijn troongeesten. Ze zijn dienaren rond de troon van God. Zij hebben een bijzondere taak ten opzichte van Gods heiligheid. In de mythen en symbolen van de Oosterse volken komen ook gevleugelde wezens voor. Maar daar zijn de cherubs niet aan ontleend.

Cherubs/cherubim zijn anders dan engelen. De Bijbel maakt hier onderscheid in. Engelen hebben geen vleugels (behalve eenmaal in Openbaring 14:6) en hebben de gestalte van een mens. Engelen worden tot de dienst van God uitgezonden. 

Cherubs zijn altijd van vleugels voorzien en hebben vaak de gestalte van dieren. Cherubs vinden hun plaats alleen waar God zelf is, daar waar God zijn heerlijkheid openbaart. Cherubs zijn bij de troon van God. Je zou als het ware kunnen zeggen dat cherubs een soort geestelijke lijfwacht zijn. Hun aanwezigheid benadrukt de heiligheid van God, zij loven en prijzen Hem. In de bijbel (vooral in het Oude Testament) komen we op verschillende plaatsen cherubs tegen.

In Genesis 3:24 staat: “Hij verdreef de mens, en plaatste ten oosten van de hof van Eden de cherubs met een vlammend zwaard, dat heen en weer bewoog, om de weg naar de boom des levens te bewaken.” Hier hadden de cherubs een bewakende rol. Ze stonden bij de hof van Eden, het paradijs, om zo de boom des Levens te bewaken.

Ook vergezellen cherubs God waar hij heen gaat. Zie o.a. Ezechiël 1:19; Ezechiël 11:22. In het boek van de psalmen beschrijft David op dichterlijke wijze over God:

  • Psalm 18:11 “Hij reed op een cherub en vloog, ja, Hij zweefde snel op de vleugels van de wind.”
  • Psalm 80:2 Herder van Israël, neem ter ore, U, Die Jozef als schapen leidt. U, Die troont tussen de cherubs, verschijn blinkend!
  • Zoals in Psalm 99 “De Heere regeert; laten de volken sidderen. Hij troont tussen de cherubs; laat de aarde beven.”

Als de dragers van God zijn de cherubs dus de getuigen van zijn persoonlijke aanwezigheid. Waar zij zijn, is God op aarde neergedaald en persoonlijk tegenwoordig. Daarom zijn de cherubsbeelden ook het voornaamste sieraad van de tabernakel en van de tempel van Salomo.

In het prachtige dekkleed van de tabernakel en in het voorhangsel van het heilige der heiligen waren afbeeldingen van cherubs ingeweven:

  • Exodus 26:1 “De tabernakel moet u vervolgens maken van tien tentkleden, van dubbeldraads fijn linnen en blauwpurperen, roodpurperen en scharlakenrode wol. U moet ze maken met cherubs erop, werk van een kunstenaar.”
  • Exodus 26:31 “U moet ook een voorhangsel maken, van blauwpurperen, roodpurperen en scharlakenrode wol en dubbeldraads fijn linnen; men moet het op kunstige wijze maken, met cherubs erop, werk van een kunstenaar.”

En in de tempel die Koning Salomo liet bouwen maakte hij twee extra cherubs in het heilige der heilige van 4,5 meter hoog en met een even grote vleugellengte om de ark extra te overdekken.

  • 1 koningen 6: 27 “Hij zette de cherubs midden in het binnenste huis. De cherubs spreidden hun vleugels zo uit, dat de vleugel van de ene de ene wand raakte, en de vleugel van de andere cherub de andere wand raakte. En hun andere vleugels raakten elkaar in het midden van het huis, vleugel aan vleugel.”
  • Ook het houtwerk in de tempel was op verschillende plaatsen versierd met afbeeldingen van cherubs. Zie hiervoor o.a. 1 Koningen 6:29-35.

De betekenis van de cherubs in het heilige der heiligen is ook het bewaken van de plaats waar God woont. In Openbaring 4:6 lezen we “En vóór de troon was een glazen zee, als kristal. En in het midden van de troon en om de troon heen waren vier dieren, vol ogen van voren en van achteren.” Hier wordt gesproken over 4 dieren, er wordt gedacht dat dit ook cherubs zouden kunnen zijn.

Hoe de cherubs eruit zien daar is niet een éénduidig antwoord op te geven. In de Bijbel komen we teksten tegen die daar over spreken, de ene keer wordt hij wat anders omschreven dan de andere keer. Zie bijvoorbeeld: Ezechiël 1; Ezechiël 10:12.

Voor ons lijkt het onbegrijpelijk, in deze wereld wordt het beeld van een engel vaak afgeschilderd als een lief, klein jongetje met vleugels. Maar als we de Bijbel lezen dan wordt wel duidelijk dat dat beeld niet klopt. In de Bijbel wordt duidelijk dat cherubs dienden om een levendige voorstelling te wekken van de heiligheid en de heerlijkheid van God, de Heer van de schepping, die daarin zijn majesteit openbaart. Cherubs bezingen ook het besluit van de verlossing en Hem die de uitvoerder is van het raadsbesluit, het Lam, Jezus Christus.